T.C.
SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI
Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü
Tarih : 31.03.2021
Sayı : E-51592363-010.06.02-23135696
Konu : İşveren İşlemleri Genelgesinde Değişiklik
Yapılmasına İlişkin Genelge
GENELGE
2021 / 8
03.02.2021 tarih ve
31384 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7263
sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanunda yapılan değişiklik nedeniyle 18.6.2020 tarih ve
7156781 sayılı 2020/20 İşveren İşlemleri Genelgesinin "9-5746 sayılı
Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun ile 4691 sayılı
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunun Desteklenmesi Hakkında Kanun Uyarınca
Net Ücret Alan Sigortalıların Prime Esas Kazancının Hesaplanması" başlıklı
kısmı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir:
“12.3.2008 tarihli, 26814 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5746 sayılı Araştırma
ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunun 3. maddesinde;
"(2) Gelir vergisi
stopajı
teşviki: Kamu personeli hariç olmak üzere teknoloji merkezi işletmelerinde,
Ar-Ge merkezlerinde, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan veya
teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya
da kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon
veya kredi kullanan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca desteklenen
ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik projelerinde, teknogirişim sermaye desteklerinden yararlanan işletmelerde
ve rekabet öncesi işbirliği projelerinde çalışan Ar-Ge ve destek personeli ile
bu Kanun kapsamında yukarıda sayılan kurum ve kuruluşlar tarafından desteklenen
tasarım projelerinde ve tasarım merkezlerinde çalışan tasarım ve destek personelinin;
bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri ücretlerinin doktoralı olanlar ile
desteklenecek program alanlarından birinde en az yüksek lisans derecesine sahip
olanlar için yüzde doksan beşi, yüksek lisanslı olanlar ile desteklenecek
program alanlarından birinde lisans derecesine sahip olanlar için yüzde doksanı
ve diğerleri için yüzde sekseni, verilecek muhtasar beyanname üzerinden
tahakkuk eden vergiden indirilmek suretiyle terkin edilir. (Ek cümleler: 16.2.2016-6676/28
md.) Hak kazanılmış hafta tatili ve yıllık ücretli
izin süreleri ile 17.3.1981 tarihli ve 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel
Tatiller Hakkında Kanunda belirtilen tatil günlerine isabet eden ücretler de bu
istisna kapsamındadır. Haftalık kırk beş saatin üzerindeki ve ek çalışma sürelerine
ilişkin ücretler bu istisnadan faydalanamaz. Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde
çalışan Ar-Ge veya tasarım personelinin bu merkezlerde yürüttüğü projelerle
doğrudan ilgili olmak şartıyla, proje kapsamındaki faaliyetlerin bir kısmının
Ar-Ge veya tasarım merkezi dışında yürütülmesinin zorunlu olduğu durumlarda,
Ar-Ge veya tasarım merkezi yönetiminin onayının alınması ve (…) Sanayi ve
Teknoloji Bakanlığının bilgilendirilmesi kaydıyla, merkez dışındaki bu faaliyetlere
ilişkin ücretlerin yüzde yüzünü aşmamak şartıyla Cumhurbaşkanınca ayrı ayrı
veya birlikte belirlenecek kısmı ile Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde (…)
çalışan Ar-Ge veya tasarım personelinin yüksek lisans yapanlar için bir buçuk
yılı, doktora yapanlar için iki yılı geçmemek üzere merkez dışında geçirdiği
sürelere ilişkin ücretlerin yüzde yüzünü aşmamak şartıyla Cumhurbaşkanınca ayrı
ayrı veya birlikte belirlenecek kısmı gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında
değerlendirilir. (Ek cümleler:28.1.2021-7263/19 md.) Ayrıca Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde doktora mezunu
personelin üniversitelerde Ar-Ge ve yenilik alanında ders vermesi veya Ar-Ge ve
tasarım personelinin teknoloji geliştirme bölgelerinde bulunan girişimcilere mentorluk yapması durumunda haftalık 8 saati aşmamak
şartıyla, bu çalışmaları gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında
değerlendirilir. Buna ilave olarak Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde
gelir vergisi stopajı teşvikine konu edilen toplam çalışma sürelerinin yüzde yirmisini
aşmamak kaydıyla bu fıkrada belirtilen durumlar haricinde ilgili personelin bu
merkezler dışında geçirdikleri süreler de gelir vergisi stopajı teşviki
kapsamında değerlendirilir. Yüzde yirmi olarak belirlenen bu oran Cumhurbaşkanı
tarafından yüzde elliye kadar artırılabilir.”
06.07.2001 tarihli,
24454 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 4691
sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunun Desteklenmesi Hakkında Kanunun
Geçici 2. maddesinin üçüncü fıkrasında;
"31.12.2028
tarihine kadar, bölgede
çalışan AR-GE, tasarım ve destek personelinin bu görevleri ile ilgili ücretleri
üzerinden asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra hesaplanan gelir vergisi;
verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden indirilmek suretiyle
terkin edilir. (Ek cümle:28.1.2021-7263/7 md.) Bu
kapsamdaki ücretlere ilişkin düzenlenen kağıtlar damga
vergisinden istisnadır. Gelir vergisi stopajı ve sigorta primi işveren
hissesine ilişkin teşviklerden yararlanacak olan destek personeli sayısı, AR-GE
ve tasarım personeli sayısının yüzde onunu aşamaz. (Ek cümle:28/1/2021-7263/7
md.) Toplam personel sayısı on beşe kadar olan Bölge
firmaları için bu oran yüzde yirmi olarak uygulanır. Hak kazanılmış hafta
tatili ve yıllık ücretli izin süreleri ile 17.3.1981 tarihli ve 2429 sayılı
Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanunda belirtilen tatil günlerine
isabet eden ücretler de bu istisna kapsamındadır. Haftalık kırk beş saatin
üzerindeki ve ek çalışma sürelerine ilişkin ücretler bu istisnadan faydalanamaz.
Yönetici şirket, ücreti gelir vergisi istisnasından yararlanan kişilerin Bölgede
fiilen çalışıp çalışmadığını denetler. Ancak, Bölgede yer alan işletmelerde
çalışan AR-GE ve tasarım personelinin bu Bölgelerde yürüttüğü projelerle
doğrudan ilgili olmak şartıyla, proje kapsamındaki faaliyetlerin bir kısmının
Bölge dışında yürütülmesinin zorunlu olduğu durumlarda Bölge dışındaki bu
faaliyetlere ilişkin ücretlerinin yüzde yüzünü aşmamak şartıyla
Cumhurbaşkanınca ayrı ayrı veya birlikte belirlenecek kısmı ile Bölgede yer
alan işletmelerde (…)(4) çalışan AR-GE ve tasarım personelinin yüksek lisans
yapanlar için bir buçuk yılı, doktora yapanlar için iki yılı geçmemek üzere Bölge
dışında geçirdiği sürelere ilişkin ücretlerin yüzde yüzünü aşmamak şartıyla Cumhurbaşkanınca
ayrı ayrı veya birlikte belirlenecek kısmı, gelir vergisi stopajı teşviki
kapsamında değerlendirilir. (Ek cümleler:28.1.2021-7263/7 md.)
Buna ilave olarak Bölgede yer alan işletmelerde gelir vergisi stopajı teşvikine
konu edilen toplam çalışma sürelerinin yüzde yirmisini aşmamak kaydıyla bu
fıkrada belirtilen durumlar haricinde ilgili personelin Bölge dışında
geçirdikleri süreler de gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında
değerlendirilir. Yüzde yirmi olarak belirlenen bu oran Cumhurbaşkanı tarafından
yüzde elliye kadar artırılabilir. Bu kapsamda teşvikten yararlanılması için
Bölge yönetici şirketinin onayının alınması ve Bakanlığın bilgilendirilmesi
zorunludur. Yönetici şirketin onayı ile Bölge dışında geçirilen sürenin Bölgede
yürütülen görevle ilgili olmadığının tespit edilmesi halinde, ziyaa uğratılan vergi ve buna ilişkin cezalardan ilgili
işletme sorumludur.”
hükümlerine yer verilmiştir.
Bu kapsamda, gerek 5746
sayılı
Kanun gerekse 4691 sayılı Kanun uyarınca gelir vergisi teşviki uygulaması söz
konusu olduğundan, net ücret sistemine göre çalıştırılan sigortalıların 5510
sayılı Kanuna göre prime esas kazancının hesaplanmasına ilişkin usul ve esaslar
aşağıda açıklanmıştır."
Yine aynı kanunun 7. maddesine
eklenen hüküm ile 4691 sayılı Kanunda değişiklik yapılmış olduğundan, 2020/20
sayılı genelgenin "9.2-4691 sayılı Teknoloji
Geliştirme Bölgeleri Kanunun Desteklenmesi Hakkında Kanun Uyarınca Prime Esas
Kazancın Hesaplanması" başlıklı kısmı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
"03.02.2021
tarih ve 31384 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7263
sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanunun 7. maddesine eklenen hüküm ile 4691 sayılı Kanunun
Geçici 2. maddesinin üçüncü fıkrasının birinci cümlesi “31.12.2028 tarihine
kadar, bölgede çalışan AR-GE, tasarım ve destek personelinin bu görevleri ile
ilgili ücretleri üzerinden asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra hesaplanan
gelir vergisi; verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden
indirilmek suretiyle terkin edilir.” şeklinde değiştirilmiştir.
Bu değişiklik öncesi söz konusu
maddenin üçüncü fıkrasının ilk cümlesinde yer alan hükme göre bölgede çalışan
AR-GE tasarım ve destek personelinin bu görevleri ile ilgili ücretleri 31.12.2023
tarihine kadar her türlü vergiden müstesnaydı.
Yapılan değişiklik sonrası
4691 sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge tasarım ve destek personelinin bu görevleri
ile ilgili ücretleri üzerinden asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra
hesaplanan gelir vergisi verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden
vergiden indirilmek suretiyle terkin edilecektir.
Bu değişiklik dolayısıyla 4691
sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge tasarım ve destek personelinin bu görevleri ile
ilgili ücretleri gelir vergisinden müstesna olmadığından, 5746 sayılı Kanun
kapsamında net ücret sistemine göre çalıştırılan Ar-Ge, tasarım ve destek
personelinin brüt ücretlerinin hesaplama şekli 4691 sayılı Kanun kapsamındaki
Ar-Ge tasarım ve destek personeli bakımında da uygulanacaktır.
Sigortalının net ücreti brüt
ücretinden kanunen yapılması gereken kesintilerin çıkarılması suretiyle
bulunmaktadır. Dolayısıyla bir sigortalının net ücreti;
Net Ücret: Brüt Ücret- Sosyal Sigorta Primi (İşçi payı)
– İşsizlik Sigortası Primi (İşçi Payı) -Gelir Vergisi-Damga Vergisi formülüyle
ifade edilir.
Bu
formül
vasıtasıyla net ücret sistemine göre çalıştırılan bir sigortalının brüt
ücretinin de hesaplanması mümkün bulunmaktadır. Buna göre;
Brüt Ücret: Net Ücret+ Sosyal Sigorta
Primi (İşçi payı) + İşsizlik Sigortası Primi (İşçi Payı) + Gelir Vergisi +
Damga Vergisi formülüne göre hesaplanmaktadır.
4691
sayılı
Kanun kapsamında Ar-Ge tasarım ve destek personelini için gelir vergisi istisnası
uygulanmadığından, net ücret sistemine göre çalıştırılan sigortalıların brüt
ücretleri (prime esas kazançları) hesaplanırken gelir vergisi ve damga vergisi
dikkate alınacaktır. Dolayısıyla, bu kapsamdaki sigortalının brüt ücreti
hesaplanırken;
Brüt Ücret: Net Ücret+ Sosyal Sigorta
Primi (İşçi payı) + İşsizlik Sigortası Primi (İşçi Payı) + Gelir Vergisi +
Damga Vergisi formülü esas alınacaktır.
Bu durumda,
A= Brüt Ücret
B= Net Ücret
Sigorta Primi İşçi Payı Toplam Tutarı= (A x 15 ) = 15A
100 100
Gelir Vergisi Matrahı= A- 15A = 85A
100 100
Gelir Vergisi Tutarı = 85A x 15 = 1275A
100 100 10000
Damga Vergisi Tutarı = A x 759 = 759A
100000 100000
B= A- 15A - 1275A - 759A
100 10000
100000
B= 100000A-
15000A- 12750A- 759A
100000
100000 B= 71491A
A= 100000B
71491
formülü ile net ücretten brüt ücret hesaplanabilir.
* Asgari Geçim İndirimi göz önünde bulundurulmamıştır.
** Vergi dilimi %15 olarak
dikkate alınmıştır.
Örnek 2: 4691 sayılı Kanun
kapsamında Ar-Ge çalışması olan ve net ücret sistemine göre çalışan sigortalının
net ücretinin 8.000,00 TL olduğu varsayıldığında;
4691 AR-GE ÇALIŞANI İÇİN NET ÜCRETTEN BRÜT ÜCRET
HESAPLAMA |
|
Net Ücret |
8.000,00 |
Sigorta Primi İşçi Payı(%14) |
1.566,63 |
İşsizlik Sigortası Primi
İşçi Payı (%1) |
111,90 |
Gelir Vergisi Matrahı |
9.511,69 |
Gelir Vergisi (%15) |
1.426,75 |
Damga Vergisi (% 0,759) |
84,93 |
Brüt Ücret (Prime Esas Kazanç) |
11.190,22 |
* Asgari Geçim İndirimi göz önünde bulundurulmamıştır.
** Vergi dilimi %15 olarak
dikkate alınmıştır.
Ayrıca, kanun hükmü 03.02.2021
tarihi itibariyle yürürlüğe girdiğinden, 4691 sayılı Kanun kapsamında net ücret
sistemine göre çalıştırılan Ar-Ge, tasarım ve destek personelinin brüt ücretlerinin
yukarıda açıklanan şekilde hesaplanması 2021/Şubat ve sonrası için söz konusu
olacaktır."
Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.